Mensen van bij ons: Jef Swinkels : leven onder de kerktoren.

Bij Jef Swinkels, die in het dorp ‘onder de kerktoren’ woont, hebben we heel wat geleerd over de kerk en haar geschiedenis. Jef is geboren en getogen in het dorp, waar de familie Swinkels sinds het midden van de 19de eeuw een bedrijf had in ijzerwaren en huishoudartikelen.  Jef is geboren  in Testelt in 1920 en gehuwd met Maria Adriaens(*) uit Scherpenheuvel. In zijn vrije tijd houdt Jef zich vooral bezig met fotografie, film, en bandopnames. Hij is begonnen met het dorpsleven te vast te leggen op 9,5 mm-film, daarna kwamen de foto’s, later dia’s en daarna terug film maar wel op super 8 en alles in kleur. Jef heeft in zijn documentatie heel wat bijeengebracht over processies, eerste en plechtige communies, begrafenissen , gewone en plechtige missen,  doopsels huwelijken. Maar ook over de restauraties binnen en buiten de kerk, vele veranderingen in de dorpskern heeft hij op dia en video gezet.
(*) Echtgenote Maria is overleden op 26 februari 2009


1.De restauratie tussen 1962 en1968.
Tijdens de restauratie was de kerk gesloten en werden in de Concordia huwelijken, doopsels, eerste en plechtige communies gevierd. Er werden kinderen gevormd, de begrafenissen gingen er door, en alle andere vieringen. De kerk was leeg en herschapen in een echte bouwwerf met afgekapte muren. Ook de oude kruisweg met beelden in reliëf kende op dat moment geen genade evenals het altaar in ijzersteen. De twee houten zijaltaren en de communiebank, die tussen het altaar en het schip van de kerk stond, pasten niet meer in een gerestaureerde kerk van die tijd en werden weg gehaald. Het nieuwe altaar kwam er, een stevige granieten blok dichter bij de mensen . Vele trouwlustige koppeltjes hadden hun trouw uitgesteld om toch maar in die nieuwe mooie kerk te kunnen trouwen maar het wachten duurde te lang. Het eerste huwelijk dat in de pas gerestaureerde kerk plaatsvond was dat van Jef Swinkels’ oudste dochter Greta met Etienne Van Den Plas uit Geel op 8 april 1969.

2 Kerkelijke Plechtigheden.
In de tweede helft van de vorige eeuw waren er vele kerkelijke hoogdagen met processies, bedevaarten, heiligenvieringen. In onze parochie was de Sint Jozefs viering ver in de omtrek bekend.

3.Het Orgel.
Ook het orgel werd vernieuwd. Het werd een eerste maal ontmanteld en lag met orgelpijpen en al op een bepaald moment op de kerkvloer. Het orgel stond al van in het begin op een houten vloer en er werd nu een betonnen constructie onder geplaatst. Ook werd de oude blaasinstallatie met trappers (waar Jef ook alles bijeen uren heeft getrapt om het drukpijltje op de gewenste druk te houden ) vervangen door een modern elektrisch toestel.Het is een orgel gebouwd door de Luikse orgelbouwer Colin. Het is een uniek orgel, waarvan er maar 1 exemplaar gebouwd is. In 1965 werd het dus gerestaureerd zodanig dat Jos, onze orgelist er ondertussen al 40 jaar heeft kunnen op spelen om de zangers met Johan, onze koorleider, en de gelovigen te begeleiden.De kerkraad wil het orgel volledig tot zijn recht laten komen. Hiervoor werden al in 2000 de nodige procedures ingezet. In 2005 heeft de minister de toelating gegeven om de werken uit te voeren zodat dit jaar nog men aan de restauratie kan beginnen, Het zal na de restauratie een schitterend instrument zijn.

4.De lindeboom.
Een foto van de lindeboom aan de noordzijde van de kerk. Deze moest in 1984 wegens ouderdom gekapt worden. Ondertussen is zijn opvolger al een ferme 20-jarige kerel geworden.
5.De buitenkant van de kerk .
Ook de buitenkant van de kerk werd in de jaren ’60 aangepakt. De spitse toren werd vernieuwd en Jef heeft uren zitten kijken naar en fotograferen van hoge stellingen en schaliedekkeracrobaten. De haan bleef een paar weken buiten strijd zodat men in Testelt niet meer wist van waar de wind kwam.

6.De tweede restauratie.
In de jaren 80 en 90 was er een restauratie met vernieuwing van de verwarming ( lekker warm nu ), herstelling van de draagbalken( het dak zal niet op ons hoofd terecht komen) het schilderen van de kerk( mooi en sober) drooglegging van de buitenmuren . Daardoor ontdekte men muurschilderingen in de zijbeuk aan de biechtstoel rechts. Deze muurschilderingen zijn moeilijk herkenbaar maar door grondige analyse weten we dat een muurschildering is van de heilige Egidius, kluizenaar. Rechts van de biechtstoel zien we de muurschildering van Sint Hubertus. Deze afbeeldingen zijn waarschijnlijk uit de 15-eeuw. Een verkleind model van deze schilderijen werd samengesteld en bij de oorspronkelijke afbeeldingen gehangen.Ook de schilderijen links en rechts in de zijbeuken werden grondig gerestaureerd. In de zijbeuk de Tenhemelopneming van Maria met verwonderde apostelen aan het lege graf. Het is een schilderij van 1745 door Van Kerkhoven, schilder van de Vlaamse School. Links zien we een schilderij van de heilige Catharina van Alexandrie .

6.Anekdotes.
 -Wist u dat het H.Hartbeeld, dat nu tegenover de kerk staat , vroeger naast het klooster van de Zusters stond  .
 -Het Christusbeeld in de hoevekerk hing vroeger aan de noordzijde en buitenkant van de dorpskerk  met een kap erboven ter bescherming .
 - Jef , die misdienaar was bij pastoor Derdin (1915-1931) en bij pastoor Van Wesemael(1931-1957) wist ons te vertellen dat de misdienaars bij een geboorte, trouw en andere diensten en vergoeding ontvingen, die ze in een soort spaarpot deponeerden en jaarlijks met Pasen onder elkaar verdeelden.
 -En om af te sluiten een anekdote die aantoont dat de relatie tussen de pastoor en een parochiaan soms al eens misliep: iemand uit de buurt vroeg om de lange ladder van de kerk te mogen gebruiken om aan zijn dak te werken. De pastoor zei dat kerkelijke zaken zo maar niet aan iedereen konden uitgeleend worden. Het ging dus niet. Enkele maanden later liet de pastoor aan de zelfde persoon vragen om zijn karretje te mogen lenen voor het vervoeren van materiaal voor en in de processie. Onze persoon, die de vorige weigering nog niet vergeten was, zei toen: “ Zeg tegen mijnheer Pastoor dat het niet gaat, want de ladder ligt erop”.

Als slot willen we dit geheel afsluiten met Jef Swinkels te bedanken voor al het materiaal en de verhalen errond. Wij hebben nog maar een klein deel van zijn uitgebreid archief ‘ onder de kerktoren ‘ kunnen doormaken, maar ik hoop dat alle parochianen ermee kunnen van genieten.